Kopen op plan biedt veel voordelen: een energiezuinige woning, moderne afwerking, weinig onderhoud en vaak de kans om zelf mee te kiezen in de afwerking. Maar het aankoopproces verloopt anders dan bij een bestaande woning. Er gelden andere regels, andere kosten en een andere timing.
Bij Yvimat begeleiden we dagelijks kopers in nieuwbouwprojecten in Zuid-West-Vlaanderen. We schrijven deze blog dan ook niet om je te overtuigen, wel om je vooraf helderheid te geven. Hieronder zetten we de zeven belangrijkste aandachtspunten voor je op een rij.
1. De Wet Breyne beschermt je bij aankoop op plan.
Koop je een woning of appartement dat nog gebouwd moet worden of in aanbouw is, en betaal je al een deel van de prijs vóór de oplevering? Dan valt je aankoop onder de Wet Breyne, ook wel de woningbouwwet genoemd. Die wet bestaat al sinds 1971 en werd in het leven geroepen om kopers te beschermen tegen financiële risico's, bijvoorbeeld wanneer een bouwpromotor in de problemen komt.1
Concreet zorgt de Wet Breyne voor een aantal belangrijke garanties:
- bij de ondertekening van het compromis betaal je een voorschot van maximaal 5% van de totale prijs.2
- je betaalt enkel voor wat effectief gebouwd is, nooit vooruit.
- de promotor moet een financiële waarborg voorzien, zodat de woning afgewerkt wordt of je je geld terugkrijgt.
- het contract moet onder meer een vaste prijs, een uitvoeringstermijn en een vergoeding bij vertraging vermelden.2
Klinkt dat technisch? Dat is het ook een beetje. Maar het goede nieuws is dat je als koper sterk beschermd bent. Controleer wel altijd of de Wet Breyne effectief van toepassing is en of het contract er uitdrukkelijk naar verwijst.
2. Je betaalt stap voor stap, plan je financiering mee.
Bij een bestaande woning betaal je de volledige prijs in één keer bij de akte. Bij kopen op plan werkt dat anders. Na het voorschot betaal je bij de notariële akte het grondaandeel, de reeds uitgevoerde werken en de kosten. Daarna volgen de schijven voor de constructie, telkens wanneer een volgende bouwfase klaar is: de ruwbouw, het dak, de afwerking … Het saldo betaal je bij de voorlopige oplevering.
Dat heeft een belangrijk gevolg voor je financiering. Je bank stort je lening niet in één keer uit, maar in opnames per schijf. Ondertussen woon je vaak nog in je huidige woning of betaal je nog huur. Hou er dus rekening mee dat je een tijdlang dubbele woonkosten kan hebben. Bespreek dit vooraf met je bank, zodat er achteraf geen verrassingen zijn.
3. Btw of registratierechten: ken je kosten.
Bij nieuwbouw betaal je op de constructie in principe 21% btw, in plaats van registratierechten. Voor het grondaandeel ligt het genuanceerder. Afhankelijk van hoe de verkoop is opgezet, betaal je daarop ofwel registratierechten, ofwel ook btw.3 Die keuze heeft een grote impact op je totale budget, dus vraag dit altijd vooraf na.
In bepaalde gevallen kan je ook genieten van een verlaagd btw-tarief van 6%, bijvoorbeeld bij nieuwbouw na afbraak van een bestaand gebouw. We schreven er eerder al een uitgebreide blog over: Vastgoed kopen in 2026: 6% btw bij nieuwbouwprojecten.
Let ook goed op wat in de prijs inbegrepen is. Bij sommige projecten zijn de prijzen bijvoorbeeld zonder bijkomende kosten en zijn een berging, garage, staanplaats of fietsenstalling niet inbegrepen in de geafficheerde prijs. Je kan ze wel apart aankopen. Neem die posten meteen mee in je berekening, zodat je een realistisch beeld krijgt van je totale investering.
4. Lees de plannen en het lastenboek grondig.
Bij kopen op plan zijn de plannen en het lastenboek je belangrijkste houvast. Zij bepalen wat je uiteindelijk krijgt. Het lastenboek beschrijft tot in detail welke materialen en afwerking voorzien zijn: van de vloeren en de keuken tot het sanitair, de verwarming en het aantal stopcontacten.
Neem de tijd om die documenten rustig door te nemen. Kijk naar de bewoonbare oppervlakte, de oriëntatie van je terras en de indeling van de ruimtes. Vraag gerust na wat met bepaalde termen bedoeld wordt. Controleer ook of de stedenbouwkundige vergunning al is uitgereikt.
5. Keuzes en meerwerken: weet wat kan, en tot wanneer.
Een groot voordeel van kopen op plan is dat je vaak nog mee kan kiezen in de afwerking. Een andere vloer, een extra stopcontact, een aangepaste badkamer … Zo maak je de woning al van bij de start helemaal van jou.
Hou er wel rekening mee dat keuzes buiten het standaard lastenboek meestal een meerprijs hebben. Bovendien gelden er ook deadlines. Eens een bouwfase gestart is, zijn aanpassingen vaak niet meer mogelijk of veel duurder. Vraag daarom vooraf welke keuzes je hebt, tegen welke prijs en tegen wanneer je moet beslissen. Laat elke wijziging ook schriftelijk bevestigen.
6. Timing en oplevering: twee momenten die tellen bij nieuwbouw.
In je contract staat een uitvoeringstermijn, vaak uitgedrukt in werkdagen. Werkdagen zijn geen kalenderdagen: weekends, feestdagen, bouwverlof en dagen met slecht weer tellen niet mee. Een realistische verwachting over de timing voorkomt heel wat stress, zeker als je je huidige woning moet verkopen of een huurcontract moet opzeggen.
Wanneer de woning klaar is, volgt de oplevering. Die verloopt in twee stappen:
- bij de voorlopige oplevering controleer je de woning samen met de promotor en noteer je alle zichtbare gebreken. Vanaf dat moment krijg je de sleutels.
- minstens een jaar later volgt de definitieve oplevering.2 In dat jaar kan je opmerken wat pas later zichtbaar wordt, zoals kleine barsten of problemen met de verwarming.
Neem de voorlopige oplevering dus zeker niet licht op. Laat je gerust bijstaan door een architect of een expert. Voor ernstige gebreken die de stabiliteit van het gebouw raken, blijven de aannemer en architect bovendien tien jaar aansprakelijk.1
7. Kijk verder dan je eigen woning.
Bij een appartement koop je niet alleen je eigen woning, maar ook een aandeel in de gemeenschappelijke delen. Denk aan de inkomhal, de lift, de trappenhal en de buitenomgeving. Die worden geregeld in de basisakte en het reglement van mede-eigendom. Daarin staat onder meer hoe de kosten verdeeld worden en welke afspraken er gelden binnen het gebouw.
Kijk tot slot ook naar de ligging en de toekomst. Hoe bereikbaar is het project? Wat is er in de buurt? Nieuwbouw moet vandaag voldoen aan strenge energie-eisen: sinds 2021 wordt elke nieuwe woning in Vlaanderen bijna-energieneutraal gebouwd.4 Dat vertaalt zich in lagere energiekosten en een sterke waarde op lange termijn, want woningen met een goed energielabel brengen duidelijk meer op.5 Een goede ligging maakt je investering bovendien extra toekomstbestendig.
Kopen op plan bij Buda'Leau
Overweeg je om op plan te kopen in Buda'Leau, de nieuwbouwresidentie op het Buda-eiland in Kortrijk? Dan is het goed om te weten hoe dat daar concreet in zijn werk gaat.
Wat staat er al vast? De stedenbouwkundige vergunning is uitgereikt, zodat het project op een stevige basis vertrekt. De residentie telt 16 appartementen met één of twee slaapkamers, van 61 m² tot 111 m², en het gebouw heeft een lift. Zo kan je rustig vergelijken welk appartement past bij jouw leven, vandaag en binnen tien jaar.
Wat neem je mee in je budget? De geafficheerde prijzen zijn zonder bijkomende kosten. Er is een gemeenschappelijke fietsenberging voorzien, en die zit mee in de prijs. Een berging, garage en/of autostaanplaats heeft wel een aparte prijs. Neem die posten dus meteen mee in je berekening, samen met de btw en eventuele registratierechten op het grondaandeel.
Wat bespreken we samen vóór je tekent? Tijdens een afspraak overlopen we de plannen en het lastenboek van jouw appartement, de betalingsschijven, de verwachte timing tot de oplevering en de keuzes die je nog kan maken in de afwerking. Zo weet je precies wat je koopt, wat het kost en wanneer je de sleutels krijgt.
Goed voorbereid tekenen.
Kopen op plan is een mooie manier om een woning te vinden die helemaal bij je past. Nieuw, energiezuinig en afgewerkt naar jouw smaak. Het vraagt wel wat meer voorbereiding dan een klassieke aankoop. Wie de regels kent, de kosten overziet en de documenten goed leest, zet die stap met een gerust gevoel.
Ben je benieuwd naar Buda'Leau of ons andere actuele aanbod nieuwbouwprojecten? Of heb je vragen over jouw situatie? Bij Yvimat denken we graag met je mee. Niet om je een beslissing op te dringen, wel om je de duidelijkheid te geven die je nodig hebt, zodat jij met vertrouwen je handtekening zet.
Bronnen
- Landbergh – Wat is de Wet Breyne of de woningbouwwet?
- FAQ De Wet Breyne
- notaris.be – Registratierechten of btw
- Vlaanderen.be – EPB-eisen
- VRT NWS – Energielabel heeft steeds grotere invloed op Vlaamse woningprijzen (cijfers Nationale Bank van België)